Decyzja o przygarnięciu młodego psa lub kota to jeden z tych momentwo, po których dom już nigdy nie wygląda tak samo. Zanim jednak nowy domownik przekroczy próg, warto rozłożyć sobie pierwsze tygodnie na czynniki pierwsze. To właśnie ten okres w największym stopniu decyduje o tym, jak zwierzę będzie reagowało na stres, ludzi i codzienne sytuacje przez resztę życia.
Zanim zwierzak pojawi się w domu – co przygotować?
Najczęstszym błędem jest kupowanie wszystkiego w ostatniej chwili, w pośpiechu, byle zdążyć na dzień przyprowadzenia pupila. Tymczasem warto przygotować dom z kilkudniowym wyprzedzeniem, żeby pierwsza doba nie zamieniła się w bieganie po sklepie zoologicznym z przestraszonym zwierzakiem na rękach.
Podstawowy zestaw, który powinien czekać jeszcze przed przyjazdem malucha:
- miska na wodę i miska na jedzenie – najlepiej ceramiczne lub metalowe, bo plastik szybko się rysuje i zbiera bakterie,
- legowisko lub koszyk, w którym zwierzę będzie mogło się schować, gdy poczuje się zmęczone bodźcami,
- transporter – nawet jeśli na razie nie planujecie dalekich podróży, przyda się choćby na pierwszą wizytę u weterynarza,
- smycz i obroża lub szelki (w przypadku psa), kuweta i żwirek (w przypadku kota),
- kilka zabawek dostosowanych do wieku i wielkości pyska – szczeniaki i kociaki uwielbiają gryźć, więc warto od razu skierować tę potrzebę w bezpieczną stronę.
Dom trzeba też zabezpieczyć. Kable elektryczne, doniczki z roślinami toksycznymi dla zwierząt, chemia gospodarcza w zasięgu łap czy szpary, w które może się wcisnąć mały kociak – to wszystko warto sprawdzić, zanim zwierzę zacznie eksplorować przestrzeń na własną rękę.
Pierwsza doba w nowym miejscu
Dzień przyjazdu bywa przytłaczający – zarówno dla opiekuna, jak i dla samego zwierzęcia. Młody pies czy kot trafia nagle w zupełnie inne otoczenie, z nowymi zapachami, dźwiękami i osobami. Naturalną reakcją bywa lęk, chowanie się, brak apetytu albo odwrotnie – nadmierna ekscytacja i biegana po całym mieszkaniu.
Dobrą praktyką jest ograniczenie na początek dostępnej przestrzeni do jednego, spokojnego pomieszczenia. Zwierzę stopniowo poznaje kolejne kąty domu, zamiast od razu mierzyć się z całym mieszkaniem naraz. Warto też przez pierwsze godziny ograniczyć liczbę odwiedzających – emocje rodziny i znajomych, choć zrozumiałe, mogą być dla malucha zbyt intensywne.
Jeśli to możliwe, dobrze jest poprosić poprzedniego opiekuna (hodowcę, schronisko) o próbkę karmy, którą zwierzę jadło dotychczas, oraz o coś, co pachnie matką lub rodzeństwem – kawałek koca czy zabawki. Znajomy zapach potrafi znacząco skrócić czas adaptacji.
Żywienie w pierwszych tygodniach
Układ pokarmowy młodego zwierzęcia jest wrażliwy, dlatego zmiany w diecie wprowadza się stopniowo, przez siedem do dziesięciu dni, mieszając stopniowo nową karmę z poprzednią. Gwałtowna zmiana niemal zawsze kończy się rozwolnieniem albo wymiotami, co u malucha bywa szczególnie niebezpieczne ze względu na łatwość odwodnienia.
Szczeniaki i kociaki wymagają karmy przeznaczonej specjalnie dla nich – ma wyższą zawartość białka, tłuszczu oraz określonych witamin i minerałów potrzebnych do prawidłowego wzrostu kości i mięśni. Karmy premium, oparte na wysokiej jakości mięsie lub rybach, bez zbędnych wypełniaczy zbożowych, sprawdzają się szczególnie dobrze u zwierząt o wrażliwych żołądkach – a to w pierwszych tygodniach w nowym domu jest raczej regułą niż wyjątkiem. Linie takie jak Gosbi, inspirowane śródziemnomorską dietą i bazujące na dużej zawartości mięsa lub ryb, czy Oasy, dostępne w wariantach dopasowanych do wieku zwierzęcia, to przykłady karm, które warto mieć na uwadze przy pierwszych zakupach.
Jeśli po kilku dniach obserwujecie u zwierzęcia swędzenie, biegunkę czy nawracające problemy skórne, warto rozważyć dietę monoproteinową – opartą na jednym źródle białka. Ułatwia to zidentyfikowanie ewentualnego alergenu i bywa dobrym rozwiązaniem od samego początku u zwierząt z rodzin, w których alergie pokarmowe już występowały.
Osobny temat to częstotliwość karmienia. Szczeniaki do czwartego miesiąca życia najlepiej karmić cztery razy dziennie, stopniowo redukując liczbę posiłków do dwóch w wieku dorosłym. Kociaki mają zwykle nieco mniejsze żołądki i chętniej jedzą częściej, ale w mniejszych porcjach – zostawienie miski z suchą karmą do swobodnego podjadania sprawdza się tu lepiej niż sztywny harmonogram.
Higiena i pielęgnacja malucha
Pierwsze tygodnie to też czas, w którym zwierzę uczy się, że mycie, czesanie i obcinanie pazurów nie są niczym groźnym. Im wcześniej wprowadzi się te czynności jako coś naturalnego, tym mniej stresu będzie towarzyszyć im w dorosłym życiu.
Do pielęgnacji warto sięgać po kosmetyki o łagodnym, zbalansowanym pH, przeznaczone specjalnie dla zwierząt – ludzkie szampony czy mydła mogą podrażniać skórę, która u młodych zwierząt jest znacznie bardziej wrażliwa niż u dorosłych osobników. Naturalne preparaty pielęgnacyjne, jak te z linii Menforsan, sprawdzają się dobrze właśnie dlatego, że nie zawierają agresywnej chemii, a jednocześnie skutecznie dbają o higienę sierści i skóry.
Ważnym elementem jest też pielęgnacja jamy ustnej. U szczeniaków między czwartym a szóstym miesiącem życia wypadają zęby mleczne, co bywa nieprzyjemne i skłania do intensywnego gryzienia wszystkiego, co znajdzie się w zasięgu. Gryzaki dostosowane do wieku i wielkości psa – na przykład kazeinowe, wolne od surowej skóry – pomagają przejść przez ten etap bez zniszczonych mebli i bez ryzyka, że maluch połknie coś, czego nie powinien.
Zabawa, socjalizacja i tresura
Zabawa u młodego zwierzęcia to nie tylko rozrywka – to główny sposób nauki świata, koordynacji ruchowej i interakcji z otoczeniem. Warto zadbać o zabawki dopasowane do wieku: miękkie, bezpieczne dla delikatnych dziąseł szczeniaka, oraz interaktywne, angażujące instynkt łowiecki u kociaka – piłeczki, wędki, tunele.
To także dobry moment, żeby zacząć wprowadzać podstawowe zasady. Konsekwencje są szczególnie ważne – jeśli od pierwszego dnia zwierzę uczy się, że kanapa jest zakazana, a potem raz na jakiś czas dostaje na nią pozwolenie, trudno oczekiwać, że będzie rozumiało regułę. Krótkie, kilkuminutowe sesje nauki, powtarzane kilka razy dziennie, przynoszą lepsze efekty niż długie, męczące treningi raz na tydzień.
Socjalizacja psa – kontakt z innymi ludźmi, psami, dźwiękami miasta – powinna zaczynać się stopniowo, jeszcze zanim zwierzę zostanie w pełni zaszczepione, ale w bezpiecznych, kontrolowanych warunkach, na przykład na rękach, bez kontaktu z ziemią w miejscach publicznych. Kociaki z kolei najlepiej socjalizują się przez kontakt z różnymi bodźcami w domu – odgłosami odkurzacza, suszarki, dzwonkiem do drzwi – podawanymi stopniowo i bez przesady.
Pierwsza wizyta u weterynarza
Nawet jeśli zwierzę wygląda na całkowicie zdrowe, pierwsza wizyta kontrolna powinna odbyć się w ciągu kilku dni od przyjazdu do domu. Lekarz oceni stan ogólny, sprawdzi, czy nie ma pasożytów wewnętrznych ani zewnętrznych, oraz ustali harmonogram szczepień, jeśli nie został on jeszcze zakończony przez poprzedniego opiekuna.
To też dobry moment, żeby zapytać o odrobaczanie, profilaktykę przeciw kleszczom i pchłom oraz o to, kiedy planować zabieg sterylizacji lub kastracji – u wielu zwierząt zaleca się go po zakończeniu pierwszego etapu wzrostu, ale dokładny termin zależy od rasy i indywidualnej sytuacji zdrowotnej.
Najczęstsze błędy nowych opiekunów
Kilka sytuacji powtarza się na tyle często, że warto je wymienić osobno:
- zbyt szybkie forsowanie kontaktu z innymi zwierzętami domowymi, zanim maluch zdąży oswoić się z nowym miejscem,
- karmienie resztkami ze stołu „na dobry początek", co szybko przekształca się w nawyk trudny do wyplenienia,
- pomijanie pierwszej wizyty kontrolnej z przekonaniem, że skoro zwierzę wygląda zdrowo, weterynarz nie jest jeszcze potrzebny,
- pozostawianie młodego zwierzęcia samego na wiele godzin już od pierwszego dnia, zamiast stopniowego wydłużania czasu samotności,
- karmienie karmą przeznaczoną dla dorosłych zwierząt, która nie pokrywa zwiększonego zapotrzebowania na składniki odżywcze u rosnącego organizmu.
Każdy z tych błędów da się naprawić, ale łatwiej po prostu ich unikać od samego początku, niż odbudowywać zaufanie zwierzęcia albo nadrabiać zaległości żywieniowe w kolejnych miesiącach.
Pierwsze tygodnie rzadko przebiegają idealnie. Zdarzają się wypadki przy kuwecie, pogryzione buty, nieprzespane noce i momenty zwątpienia, czy na pewno dobrze się przygotowaliście. To normalny etap, przez który przechodzi niemal każdy opiekun. Kluczem jest konsekwencja, spokój i dawanie zwierzęciu czasu na oswojenie się z nowym rytmem życia – po kilku tygodniach większość szczeniaków i kociaków wpasowuje się w domowe zasady znacznie lepiej, niż mogłoby się wydawać na starcie. A jeżeli szukacie wartościowej karmy dla szczeniąt, warto zapoznać się z ofertą hurtowni Betta – naszym klientom oferujemy szeroki asortyment produktów przeznaczonych dla szczeniąt i kociąt, w tym pełnowartościowe karmy.
